tcm-1


طب سنتی چینی ( TCM ) چیست ؟

طب سنتی چینی ( TCM ) بر اساس مدل انرژی بدن استوار است تا مدل بیوشیمیایی طب غربی . چینیان باستان در ورای تمامی زندگیها و مراحل آن یک انرژی حیاتی یافته اند . آنها به این انرژی qi ( که شی ء تلفظ میشود ) گفتند. در جریان توجه به چگونگی جلوگیری و درمان بیماریها این پزشکان دریافتند که انرژی ذکر شده در مسیرهای خاصی از بدن جریان دارد که مریدیان نامیده می شوند. هر یک از این مریدیان ها با یک سیستم فیزیولوژیکی مخصوص و ارگان درونی در ارتباط است .بیماری در اثر نارسایی و یا عدم توازن انرژی در این مریدیان ها و سیستم فیزیولوژیکی مرتبط با آنها بوجود می آید .

نقاط سوزنکاری، مکانها و محلهای خاصی در طول این مریدینها هستند . هر نقطه دارای یک اثر قابل پیش بینی بر روی انرژی حیاتی عبور کننده از آن می باشد. دانش امروزی تاکید کرده است که این نقاط دارای بار الکتریکی هستند که به نوبه خود اثباتی بر موقعیت مریدیانها می باشد.

tcm-2

طب سنتی چینی از سیستم ظریف و پیچیده تشخیص زبانی و نبض ، لمس و معاینه نقاط و مریدیان ها ، تاریخچه پزشکی بیمار و سایر علائم و نشانه ها برای اتخاذ یک تصمیم درست و تشخیص ترکیبی استفاده می کند. پس از آن برنامه های درمانی برای رساندن بدن به یک حالت متوازن و سلامت اجرا میشود. بسیاری از بیماریها با استفاده از طب سوزنی و چینی به سرعت بهبود می یابند. با این حال برخی از بیماریها که در طول سالهای متمادی گسترش و توسعه یافته اند فقط در پرتو برنامه های دراز مدت درمانی و به تدریج درمان میشوند. همانند سایر روشهای درمانی . عواملی مانند دیدگاه و نقطه نظر بیمار ، رژیم غذایی ، اراده و شرایط زندگی بر نتایج حاصل از درمان تاثیر دارند .

شکل گیری و توسعه TCM

طب سنتی چینی دارای تاریخچه باستانی است . قدیمی ترین وسایل دست ساز که تا کنون کشف شده اند ، سوزنهای سنگی هستند که در ویرانه ها ی عصر حجر جدیداً از زیر خاک بیرون کشیده شده اند . کتیبه های روی استخوانها و همچنین روی پوسته لاک پشت را که به دوره “ شان دنیاستی “ ، حدود ۳۰۰۰ سال قبل برمی گردد و نشان دهنده اولین آثار نوشته شده تصویری مربوط به طب سوزنی و موگزیباسیون می باشند. در طول قرون سوم و دوم قبل از میلاد کتاب “ شاهکارهای داخلی امپراطور زرد “ تالیف گردید . این اثر پایه های تئوریک طب چینی را مطرح کرد که تا کنون نیز باقی مانده است . محتوای این اثر برجسته عبارتند از : فیزیولوژی و آسیب شناسی بدن ، پایه های تشخیص ، جلوگیری و درمان بیماریها .

شاخصه های خاص و بارز TCM
TCM تعریف خاص خودش را از فعالیتهای فیزیولوژیکی و تغییرات پاتولوژیکی بدن انسان دارد. همچنین دارای شاخصه های تشخیصی و متمایز کننده بسیاری در نحوه تشخیص و درمان بیماریهاست . این سیستم تئوریک برجسته دارای دو ویژگی اساسی است که عبارتند از : مفهوم انسجام و درمان بر اساس تمایزات سندرم ها . بعنوان مثال : این سیستم بدن انسان را همانند یک واحد ارگانیک در نظر میگیرد . مرکز این سیستم ، سیستم ارگانهای زانگ – فو است که از طریق یک سیستم گسترده تر از مریدیان ها بهم مربوط می شوند.

همچنین طب سنتی چینی ، ارتباط بین انسان و طبیعت را همانند یک واحد هماهنگ و یکپارچه در نظر میگیرد . با این حال که به اهمیت ۶ فاکتور آب و هوایی و ۷ فاکتور حسی در بیماریزایی آگاه است ، ولی به فاکتورهای بیماریزایی درونی بیشتر اهمیت می دهد . یک سیستم تشخیصی تمایز سندرم ها ( بیان ژنگ ) را بر اساس چهار روش تشخیصی ، هشت سندرم اصلی ، ایجاد کرده است . همچنین تمایز سندرم ها بر اساس فرضیه ارگانهای زانگ – فو نیز صورت می پذیرد .در سیستم TCM اولویت اول در جلوگیری است و درمان در جایگاه دوم قرار دارد . در این سیستم موارد زیر در درمان بیماری مد نظر قرار میگیرند. : ابتدا توجه به دلیل اصلی ، و در عین حال در نظر قرار دادن شرایط آب و هوایی و فصلی . موقعیت جغرافیایی و طبع و بنیه بیمار .

تئوریهای اصلی و پایه TCM

تئوری یین – یانگ ، پنج عامل ( عنصر ) ، ارگانهای زانگ – فو ، مریدیان ها ، نقاط سوزنکاری ، qi ، خون و مایعات بدن ، هفت حس و شش عامل بیماریزا ، چهار روش تشخیص و تمایز سندرم ها که تشکیل دهنده دانش اصلی طب چینی و سوزنی و موگزیباسیون هستند ، شکل های اصلی درمان را تشکیل می دهند.

مفهوم Qi در TCM

چینیان باستان یک نیروی زندگی بخش یا انرژی حیاتی را که Qi نامیدند توصیف کردند که این نیرو ( انرژی ) در جهان هستی و تمامی موجودات زنده وجود دارد. Qi میتواند و البته باید بطور مداوم حرکت و تغییر داشته باشد .

Qi عمدتاً از طریق غذا و تنفس وارد بدن میشود و پس از استخراج انرژی در راستای مسیرهای ویژه که مریدیان نامیده می شوند در بدن گردش دارد. مریدیانها ، ارگانهای حیاتی داخلی بدن را با پوست و ماهیچه های روی سطح بدن ارتباط می دهند . همچنین کانالهای ارتباطی بین ارگانهای حیاتی و ارگانهای جانبی بدن بحساب می آیند.

تا زمانیکه Qi آزادانه در مریدیان ها گردش دارد بدن سالم و سلامت خواهد بود . توقف گردش Qi در طول مریدیان منجر به درد و بیماری میشود. طب سوزنی میتواند چنین توقفی را از طریق رساندن Qi به نقاطی که دچارکمبود و نارسایی Qi شده اند و یا خارج کردن آن از محل هایی که فراوانی وجود دارد اصلاح کند.

 

منبع : acupuncture-iran.com
881
مطـالــب مرتـبــــط را بخوانید
8

تونیک تلخ یا نوشیدنی تقویتی تلخ

کبد

کبد از نگاه طب سنتی چین