انواع طب مکمل

انواع طب مکمل

تعداد انواع مکاتب طب مکمل، سنتی و روشهای درمانی، کمکی یا جایگزین به ۱۵۷ روش می‌رسد که در اینجا به بعضی از مهمترین و شایعترین موارد، تنها اشاره‌ای می‌کنیم.

تذکر یک نکته نیز ضروری است که اغلب در طب مکمل و سنتی کلمات، اصطلاحات و مفاهیمی وجود دارد که قابل ترجمه به زبان علمی روز دنیا ( یا عبارات غربی و انگلیسی) نیستند. گاهی نیز اصطلاحات ظاهراً مشابه هستند اما مفهوم آنها فرق می‌کند. به عبارت دیگر هر مکتبی فرهنگ واژگان یا ترمینولوژی خاص خودش را دارد؛ بنابراین تطبیق یا ترجمه تحت‌اللفظی این اصطلاحات با کلمات موجود در پزشکی رایج نه تنها ضرورتی ندارد بلکه نباید انجام شود چرا که اصولاً روش فکری و دیدگاهها و فلسفه وجودی این مکاتب با یکدیگر و یا پزشکی رایج متفاوت است. بهمین دلیل روش تقسیم ‌بندی، اصول تشخیصی و نامگذاری بیماریها نیز در اکثر این رویکردها با یکدیگر متفاوت است. آنچه که ضروری و مهم است تشخیص بیماری در هر مکتب، درمان درست و نتیجه مناسب  می‌باشد.

 ۱- هومیوپاتی:

روشی است که بر پایه تقویت توانایی سیستم خود درمانی و دفاعی بدن یا « نیروی حیات[۲]» عمل می‌کند.

برخلاف پزشکی رایج یا آلوپاتی که مبنای درمان را بر پایه سرکوب و تضاد با عامل بیماریزا می‌گذارد، درمانهای هومیوپاتی شکل رقیق شده‌ای از مواد بیولژیکی با منشاء ‌گیاهی، حیوانی یا معدنی است که در حالت عادی می‌توانند علایم مشابه بیماری را ایجاد کنند. این روش ، کم هزینه و فاقد سمیت دارویی است که می‌تواند هم در درمان بیماریهای حاد و هم مزمن به کار رود اما بیشترین موفقیت را در درمان بیماریهای مزمن داشته است. هومیوپاتی روشی است که یک نگاه کل نگر داشته و هنگام درمان به طور همزمان تمام جنبه‌های جسمی، احساسی و روانی فرد را در نظر می‌گیرد و امروزه در غرب طرفداران زیادی پیدا کرده است.

۲-ماساژ درمانی:

 از قدیمی‌ترین و ساده‌ترین مراقبتهای بهداشتی است که از هزاران سال قبل استفاده شده است. مصریان قدیم، یونانیها، چینی‌ها وهندی‌ها در طب سنتی خود از ماساژ استفاده می‌کرده‌اند. در طب سنتی ایران نیز اعمال« دَلْک» با قواعد و دستورات خاص خود به کار می‌رفته است. در طب نوین نیز تا حدودی اقدامات فیزیوتراپی شبیه ماساژ درمانی می‌باشد.

۳-رایحه درمانی:

در بسیاری از فرهنگها از «روغنهای فرار[۵]» در جهت درمان، تسکین، احساس راحتی و تمدد اعصاب استفاده شده است. جهت استحصال و استخراج این روغنها یا عطرها از روشهای خاصی بهره می‌گرفته‌اند که ابن سینا ، پزشک مشهور ایرانی بنیان گذار روش تقطیر امروزی بوده است.

۴-کایروپراکتیک:

در این روش ، از تکنیکهای خاصی جهت تشخیص و درمان اختلالات ستون مهره‌ها، مفاصل و عضلات استفاده می‌‌کنند. روشهای مشابه[۷] با اختلافات جزئی نیز وجود دارد. در هر حال متخصصین این رشته از فشارهای مستقیم به مهره‌های خاص در جهت رفع مشکلات مفصلی کمک می‌گیرند. این روش ریشه در یونان باستان دارد اما به کارگیری مجدد آن توسط آمریکائیها (۱۸۹۵) و بعد از آن اروپائیها باعث رواج آن در غرب شد. از علل گرایش مردم به این روش درمانی می‌توان شیوع بیماریهای مفصلی را نام برد که پزشکی رایج در درمان آنها توفیق چندانی نداشته است.

۵-رفلکس درمانی:

 این روش درمانی ریشه در مصر و چین باستان دارد که معتقد بودند دستها و پاهای انسان آیینه بدن او هستند و نقاط خاص رفلکسی در کف دست و پا با ارگانها، غدد و اعضاء بدن او ارتباط دارند و در صورت تحریک می‌توانند روی آنها تأثیر بگذارند. بنابراین با توجه به اینکه طبق تشخیص طبیب بیماری مربوط به کدام عضو بدن باشد نقطه خاصی در کف دست و پا تحریک می‌شود.

۶-یوگا:

یوگا نوعی دستورات ذهنی و بدنی است که در اصل برای ایجاد آمادگیهای جسمی و روحی استفاده می‌شده است. ریشه یوگا در سیستم طب سنتی هند یعنی آیروودا می‌باشد که قدمتی حدود ۵۰۰۰ سال دارد.

در دنیای امروزی که علی‌رغم به دست آمدن وسایل راحتی جسمی، ناراحتی‌های روحی و روانی رو به افزایش گذاشته‌اند و استفاده از داروهای آرامبخش نیز با خطر مسمومیت یا اعتیاد روبروست، مکتبی مثل آیروودا و یوگا به انسان کمک می‌کند که با هماهنگ کردن جسم و روان عملکرد بهتری داشته، چگونگی پیشگیری از بیماریهای روان تنی را بیاموزد و به علاوه روش زندگی توأم با سلامت روحی و بدون عوارض دارویی و  را فراگیرد.

۷-طب سوزنی:

 این مکتب که جزئی از طب سنتی چین است از حدود ۳۵۰۰ سال قبل به درمان بیماریهای مختلف پرداخته و با تعیین حدود ۳۶۵ نقطه در روی بدن، معتقد است که با تحریک آن نقاط می‌توان در کار بدن توازن برقرار کرده و اختلالات را اصلاح کرد. آنها سوزنهای خود را تا عمق ۲۵-۴ میلی‌متر در بدن فرد فرومی‌کنند.

ایشان عقیده دارند که بدن انسان دارای یک شبکه با کانالهای متعدد انرژی یاjing luo می‌باشد که انرژی یا نیروی حیات درون آن گردش می‌کند.

به علت کاربردهای مختلف درمانی، عوارض جانبی کم، هزینه پایین و تأثیر سریع، این روش همچنان مرسوم مانده است و در حال حاضر، هم به عنوان یک روش درمانی اولیه و هم در کنار سایر روشهای درمانی مورد استفاده قرار می‌گیرد.

۸-طب معنو ی و ۹دعا درمانی :

«معنویت» عبارت از اعتقاد به خدا یا قدرت برتر است و با مفهوم مذهب به معنای یک سری اعتقادات خاص تفاوت دارد. در حقیقت مذهب زیر مجموعه‌ای از اعتقاد به معنویت و وجود مطلق است. در طب معنوی تلاش می‌شود از طرق مختلفی قدرت دفاع بیمار و اعتماد به نفس او را افزوده و به کنار آمدن او با مشکلات و بیماری‌های مزمن کمک نمایند. یکی از این راهها دعا درمانی است که تقریباً در هر فرهنگی یافت می‌شود. دعا برقراری ارتباط با کمال مطلق است، هر چند ممکن است این کمال مطلق نامهای مختلفی داشته باشد. مردم می‌توانند در هر زمان و مکانی دعا کنند، به هیچ وسیله و هزینه‌ای هم نیاز ندارد. البته باید دانست دعا یک روش جایگزین نیست بلکه مکمل سایر درمانهاست و مبتلایان به بیماریهای خطرناک نباید دعا را به عنوان خط اول درمان انتخاب کنند و درمان خود را به تأخیر بیندازند.

اکثر مردم معتقدند که دعا در بهبود آنها نقش دارد چنانکه یک مطالعه در سال ۱۹۹۶ در آمریکا نشان داد که ۸۲ درصد مردم معتقد به تاثیر دعای خود شخص در بهبود بیماری، ۷۳ درصد معتقد به تاثیر بیشتر درمان با دعای دیگران، ۷۷ درصد معتقد به نقش خدا در درمان بیماریهای صعب العلاج یا خطرناک و ۶۴ درصد نیز معتقد بودند که در صورت درخواست و خواهش بیمار پرسنل درمانی نیز باید در دعا جهت بهبودی او مشارکت کنند. جالب اینکه بررسیهای مکرر و معتبر علمی نقش دعا در درمان بسیاری از ناراحتی‌های روحی و بیماریهای مزمن مثل آرتریت روماتویید و به اثبات رسانده است.

تعدادی از مطالعات در دانشگاه دوک نشان داد که ترکیب مشارکت فعال در یک جامعه مذهبی و دعای مکرر اثرات فوق‌العاده‌ای روی فشار خون دارد. در دانشگاه کالیفرنیا ۳۹۳ بیمار قلبی را به دو دسته تقسیم کردند که یک گروه را عده‌ای دیگر دعا می‌کردند و نتیجه گرفتند که گروه مورد دعا مرگ و میر کمتر و نیاز به مداخلات پزشکی کمتر داشتند.

در یک مطالعه آینده‌نگر، دو سو کور با آزمون بالینی تصادفی( RCT) که نه بیماران و نه کادر درمانی درباره مداخله و نحوه‌ آن اطلاعی نداشتند، تأثیر دعا بر موفقیت عمل بارورسازی درون رحمی (IVF) را بررسی کردند. جالب اینکه بیماران در بیمارستانی در شهر سؤول ( کره) بستری بودند ولی از عده‌ای در آمریکا، کانادا و استرالیا خواسته شده بود برای یک گروه از‌‌ آنها دعا کنند. نتیجه‌ «میزان حاملگی دو برابر و جایگزینی تخمک به میزان دو برابر» حیرت انگیز و از نظر‌ آماری کاملاً معنی‌دار بود.

۱۰-طب گیاهی:

 این مکتب تقریبا همان تشخیص های طب جدید را دارد و همان اصطلاحات را بکار      می برد، فقط در درمان به جای داروهای شیمیایی از فراورده های طبیعی بهره می برد . مثلاً در درمان اگزما از بابونه – که اثر برابر گلوکوکورتیکوئیدها دارد -یا برای سرفه از گیاهان خانواده Timus vulgaris  ( آویشن ) استفاده می کند.

۱۱-عنبیه شناسی:

 یک مکتب بسیار جالب است که در آن مردمک هر یک از چشمها به بخشهای فرضی تقسیم شده وهر بخش به یک عضو یاارگان بدن نسبت داده می شود؛ بنابراین میتوان با بررسی مردمکها و تغییرات آنها به وضعیت اجزای بدن از نظر سلامت وبیماری آنها و یا پیشرفت و بهبودی بیماری پی برد؛ لذا دانستن این علم می تواند کمک تشخیصی بزرگی به پزشک کند.

۱۲-طب سنتی:

بدلیل اهمیت و وسعت این موضوع، توضیح بیشتر پیرامون آن را به شماره آینده موکول می نماییم.

منبع : mirghazanfari.com
567
مطـالــب مرتـبــــط را بخوانید

آنمی یا کم خونی